KỸ THUẬT TRỒNG CHANH DÂY

 

Quy trình kỹ thuật trồng chanh dây bao gồm chọn giống, đất trồng, cách trồng, phân bón và phòng trừ sâu bệnh.

Khí hậu, đất đai trồng chanh dây/ chanh leo: Chanh dây là một giống cây dạng dây leo phù hợp với khí hậu nhiệt đới, cận nhiệt đới. Cây sinh trưởng mạnh ở môi trường nhiều ánh sáng, lượng mưa trung bình khoảng 1.500 mm. Nhiệt độ từ 16-30 độ C, ít gió, không bị sương muối.

Đất phải thoát nước tốt, pH của đất từ 5.5 – 6.0, tầng canh tác tối thiểu 50cm. Độ cao so với mặt nước biển là 500 – 1.000m.

Chọn giống chanh dây:

  • Giống chanh dây vàng: Cây sinh trưởng mạnh, ít sâu bệnh, năng suất trung bình, trái chín màu vàng, vị chua, ít thơm, kích thước quả từ vừa đến nhỏ.
  • Giống chanh dây tím: Có nguồn gốc chủ yếu từ Đài Loan, năng suất cao, trái chín màu đỏ/tím. Vỏ mỏng, cơm dày, vị ngọt, mùi thơm. Kích thước trái từ vừa đến lớn. Loại này được thị trường ưa chuộng hơn

Từ những đặc điểm trên, cây chanh dây vàng thường ít được canh tác, chủ yếu sử dụng làm gốc ghép để ghép chồi giống chanh dây tím.

Cây giống được ươm từ hạt hoặc nhân giống bằng các ghép nêm chồi. Giống năng suất nhất và đầu ra được thương lái thu mua nhiều là giống chanh Đài Loan, được nhập khẩu trực tiếp hoặc giống Đài Nông F1 (Đài Nông 1) được nhân giống tại Việt Nam.

Giống nhập khẩu đảm bảo về nguồn gốc nhưng thường hao hụt nhiều do vận chuyển dài ngày từ Đài Loan về Việt Nam. Trong khi giống Đài Nông F1 cũng có chất lượng tương đương nhưng được ươm trồng tại Việt Nam nên chất lượng cây giống tốt hơn, cây con khỏe mạnh, tỷ lệ hao hụt ít.

Chuẩn bị đất trồng

  • Đất trồng chanh dây không yêu cầu quá cao, miễn là đất xốp, thoát nước tốt: Đất ở khu vực Tây Nguyên và các vùng lân cận được cho là phù hợp nhất.
  • Trước khi trồng cần dọn sạch cỏ dại, ban đất bằng phẳng để tiện chăm sóc, với đất dốc cần tiến hành đánh các rãnh thoát nước chống xói mòn, rửa trôi.
  • Đất trước đó trồng tiêu hoặc trồng cà phê, cần tiến hành xới đất, canh tác 2-3 vụ màu trước khi trồng chanh dây để giảm lượng tuyến trùng trong đất.
  • Hố trồng chanh dây có kích thước 50x50x50 cm, trộn đều đất mặt với 20kg phân chuồng hoai mục + 0,3-0,5kg supe lân + 1 thìa canh chế phẩm nấm đối kháng Trichoderma + Vôi bột (nếu cần điều chỉnh độ pH của đất cho phù hợp). Hỗn hợp sau khi trộn đều lấp đầy vào hố, ủ 1 tháng trước khi trồng.

Mật độ trồng

Thường ở Tây Nguyên với kiểu giàn truyền thống bà con hay trồng với mật độ 3x3m.

  • 400 cây/ha: khoảng cách 5 x 5m (xen canh với tiêu hoặc cà phê con)
  • 500 cây/ha: khoảng cách 5 x 4m (xen canh với tiêu hoặc cà phê con)
  • 625 cây/ha: khoảng cách 4 × 4m (xen canh với tiêu hoặc cà phê con)
  • 1000 cây/ha: khoảng cách 3 x 3m (Giàn truyền thống)
  • 1800 cây/ha: Khoảng cách 3 x 2m (Giàn thẳng đứng)

Thời điểm thích hợp nhất là từ tháng 4 đến tháng 6 dương lịch. Thời điểm này là đầu mùa mưa. Cây sinh trưởng tốt hơn, giảm công tưới tiêu.

Khi trồng dùng dao/kéo cắt bầu nilong hoặc chậu nhựa. Thao tác nhẹ nhàng tránh làm bể bầu. Bới 1 lỗ chính giữa hố, đặt cây vào sao cho mặt bầu bằng mặt đất hoặc cao hơn một chút. Lấp đất và nén nhẹ xung quanh gốc

Sau khi trồng cần tưới nước ngay để cây không bị héo đồng thời đất được lèn kỹ không bị hở rễ. Nếu trồng những ngày nắng cần tiến hành che nắng cho cây bằng lưới nilon đen, tàu lá dừa, cành cây… ít nhất 2 tuần để cây kịp hồi phục.

Có thể đánh bồn rộng 1m, thành bồn cao 20-40cm để tiện tưới tiêu trong mùa khô. Khi đánh bồn cần vun gốc để nước không đọng ở gốc. Hạn chế được các loại nấm bệnh.

Kỹ thuật chăm sóc

Tưới nước: Cây chanh dây cần nhiều nước nhưng không chịu được ngập úng, cần thường xuyên kiểm tra độ ẩm và tưới nước kịp thời, đặc biệt là giai đoạn cây nảy chồi sau thu hoạch, giai đoạn cây đậu quả đến lúc thu hoạch quả. Trong mùa khô có thể sử dụng các vật liệu có sẵn ở địa phương như trấu, rơm, xác bèo… để phủ gốc.

Làm cỏ: Làm cỏ thường xuyên ít nhất 4-5 lần 1 năm. Phần bồn và sát gốc, nên làm cỏ bằng tay, hạn chế làm tổn thương bộ rễ

Cắt tỉa cành, tạo tán: Khi cây cao được 0,8 – 1m ta tiến hành bấm ngọn để cây sinh cành thứ cấp. Giữ lại 3-5 cành khỏe mạnh, tỏa đều các hướng trên giàn.

Khi cây bắt đầu phủ giàn, cần thường xuyên cắt tỉa các cành yếu, cành có dấu hiệu sâu bệnh. Trong mùa mưa cần vặt bỏ các lá già, lá sát gốc, vừa tăng khả năng quang hợp, gây ức chế giúp cây ra nhiều hoa hơn, hạn chế được sâu bệnh ẩn nấp.

Sau khi thu hoạch, để tăng năng suất cho vụ sau, cần cắt bỏ các cành đã mang trái. Để lại thân và các cành từ mặt đất tới giàn. Sau một thời gian cây sẽ ra chồi mới. Năng suất sẽ được đảm bảo.

Kỹ thuật bón phân cho chanh dây

  • Bón lót: Tiến hành bón lót với tỷ lệ như phần chuẩn bị hố trồng đã trình bày ở trên.
  • Bón thúc: Trong giai đoạn cây con, cần tiến hành bón thúc cho cây để kích thích cây phát triển rễ, cành, lá. Mỗi lần bón thúc sử dụng phân 0,1 – 0,2kg NPK 16-16-8 hoặc 20-20-10 cách nhau 10-15 ngày. Kéo dài trong 2 tháng đầu tiên.
  • Từ tháng thứ 2 đến tháng thứ 6: bón NPK 16-16-8 hoặc 20-20-10 liều lượng 0,2 – 0,3kg/cây. Khoảng 10-15 ngày bón 1 lần.
  • Tháng thứ 6 trở đi cây bắt đầu ra hoa đậu quả. Dùng phân NPK 10-10-30 mỗi gốc 0,3 – 0,5kg. Khoảng 10-15 ngày bón 1 lần.
  • Bón phân hữu cơ: 1 năm nên bón phân hữu cơ 1 lần vào đầu hoặc cuối mùa mưa.
  • Phun phân vi lượng qua lá: Cần thường xuyên kiểm tra trạng thái lá, nếu lá hiện màu vàng nhạt, nổi rõ gân xanh, thì cây đang thiếu vi lượng. Tiến hành phun phân qua lá. Nên phun định kỳ theo thuốc BVTV.

Phòng trừ sâu bệnh trên chanh dây

BỆNH DO VIRUS

Các bệnh do virus gây ra trên cây chanh dây rất nhiều (trên 16 loại) tuy nhiên phổ biến và gây hại nặng nhất là 3 loại bệnh sau:

Bệnh cứng trái trên cây chanh dây (bệnh phấn trắng): Do virus Passion Fruit Woodiness (viết tắt là PWV)

Bệnh cứng trái (hóa bần vỏ trái) cây chanh dây. Ảnh: nanobacsuper.com
Bệnh cứng trái (bệnh phấn trắng) cây chanh dây.

Quả phát triển không bình thường, dị dạng, trên vỏ xuất hiện những nốt u to nhỏ làm cho vỏ quả sần sùi, màu sắc không đồng nhất, cứng lại và ngừng phát triển. Các cây bị virus cứng trái còn xuất hiện triệu trứng lá quăn lại, nhăn nheo nhỏ hơn bình thường, chóp lá vàng, cuống lá lốm đốm, trong khi đó phần thân lại phình to ra.

Vi rút gây nên triệu chứng lá bị khảm (còn gọi là Hoa lá, trên lá có các đốm vàng lấm tấm khi đưa lên ánh sáng) các vết khảm có thể kèm theo các đốm vòng phiến lá nhăn nheo, cong lên ở rìa lá, lá biến dạng  và có thể bị vàng, Các lóng  trên cành nhánh bị rút ngắn lại, chùm lá ở phần ngọn phát triển còi cọc. Bệnh xảy ra trên quả làm quả bị biến dạng, nhăn nheo, vỏ quả trở nên dày, dai cứng.

Kiểm soát bệnh do virút lá điều rất khó. Hiện nay cách duy nhất để kiểm soát bệnh này là bằng các biện pháp canh tác:

1.Chỉ trồng các giống có nguồn gốc rõ ràng, không bị nhiễm bệnh.

2.Nhổ bỏ và tiêu hủy cây bị bệnh nặng.

3.Bệnh được xác định lây truyền qua các loại côn trùng chích hút, các vết thương cơ  giới, dao kéo cắt tỉa cành…vì vậy cần phun thuốc trừ các loại côn trùng chích hút như: Actimax 50WG.

4.Tăng sức đề kháng cho cây ,thúc đẩy cây tăng trưởng mạnh mẽ hơn bằng các biện pháp như: tỉa bỏ những nhánh bị bệnh, những cành nhánh còi cọc để cây tập trung nuôi dưỡng các cành khỏe, áp dụng tưới phân bón rễ thúc đẩy cho bộ rễ phát triển khỏe như Phân tưới Humic Super (Hợp Trí), phun phân bón lá Rong biển Canada cho cây trồng phát triển

5. Virút có thể lan truyền do việc sử dụng các công cụ cắt tỉa, do đó cần phải khử trùng các công cụ cắt tỉa khi làm việc giữa cây. Điều này có thể làm  bằng cách nhúng các công cụ cắt tỉa trong dung dịch 1% của hypochlorite (thuốc tẩy) cho một vài giây, sau đó trung hòa bằng cách ngâm trong giấm. 5. Không trồng chanh dây với các loài họ đậu, vì virút PWC tồn tại được trên các cây họ Đậu. Hạn chế trồng xen với các loại cây là vật chủ của rầy mềm như ớt, cà tím, khoai tây, thuốc lá, dưa chuột

Bệnh xoăn lá do virus trên cây chanh dây

Bệnh xoăn lá do virus trên cây chanh dây
Bệnh xoăn lá do virus trên cây chanh dây.

Triệu chứng: Lá bị biến dạng, quăn queo rất nặng, kích thước lá nhỏ hơn bình thường, mép lá quăn vào trong, sẫm màu, dầy hơn và rất giòn. Cuống lá, lóng thân trở nên ngắn lại

Tác nhân gây bệnh: Do virus Papaya leaf curl (PLCV) hoặc Euphorbia Leaf Curl gây ra

Phương thức lây truyền: Bệnh lây lan thông qua trung gian là rầy phấn trắng (white fly) Bemisia tabacii.

Biện pháp quản lý và phòng trừ

  • Sử dụng cây giống sạch bệnh, có nguồn gốc rõ ràng
  • Khi cây đã nhiễm bệnh, cần nhổ bỏ mang đi tiêu hủy
  • Sử dụng các loại bẫy côn trùng, bẫy rầy treo xen kẽ trong vườn
  • Phun định kỳ các loại thuốc trừ sâu nhóm Thiamethoxam
  • Giai đoạn ươm trồng, cấy ghép cần có được thực hiện trong nhà lưới, nhà kính hạn chế côn trùng xâm nhập
  • Không trồng xen với các ký chủ của rầy trắng như thuốc lá, cà chua, các loại cây họ bầu bí
  • Thường xuyên vệ sinh vườn tược thông thoáng, làm cỏ sạch sẽ.
  • Bón phân cân đối, cung cấp đủ nước trong mùa khô để cây sinh trưởng mạnh tăng sức đề kháng.

BỆNH DO VI KHUẨN TRÊN CÂY CHANH DÂY

Bệnh đốm dầu do vi khuẩn Pseudomonas passiflorae

Bệnh đốm dầu do vi khuẩn trên cây chanh dây
Bệnh đốm dầu do vi khuẩn trên cây chanh dây

Triệu chứng bệnh

  • Bệnh gây hại trên lá, thân và quả gây ảnh hưởng đến năng suất, thậm chí chết cây nếu không xử lý kịp thời
  • Trên lá bệnh xuất hiện các vết thương màu ô-liu tới màu nâu, bao quanh bởi vầng sáng màu vàng nhạt. Khi bệnh nặng sẽ dẫn đến rụng lá
  • Trên thân non bệnh xuất hiện các vết lõm màu xanh đen, mọng nước, sau đó phát triển thành màu nâu sáng, có viền rõ ràng với phần không bị bệnh
  • Trên thân già triệu chứng ban đầu là các nhỏ hình tròn màu xanh đậm, sau chuyển dần thành màu nâu sẫm, hơi lõm xuống. Bệnh dần lây lan đến các chồi non làm rụng chồi, chết cây
  • Trên trái, bệnh làm xuất hiện các đốm tròn nhỏ, thô nhám, mảng lốm đốm mọng nước. Trái thường nhỏ, màu xanh tối, khi bệnh trở nặng sẽ làm thối trái, rụng non
  • Bệnh thường xuất hiện vào cuối mùa mưa và trong suốt mùa khô

Biện pháp quản lý và phòng trừ bệnh

  • Sau mỗi vụ thu hoạch, thu gom tàn dư của cây, tiêu hủy sạch sẽ để hạn chế mầm bệnh còn sót lại ảnh hưởng đến vụ sau
  • Luôn vệ sinh vườn tược sạch sẽ, trồng cây với mật độ vừa phải (3m x 3m), không trồng quá dày
  • Sử dụng thuốc Physan 20SL
  • Thường xuyên kiểm tra vườn, nếu thấy cây nào có dấu hiệu bệnh cần nhanh chóng nhổ bỏ, tập trung tiêu hủy ngay

Bệnh héo rũ vi khuẩn Pseudomonas syringae

Bệnh héo rũ vi khuẩn trên chanh dây
Bệnh héo rũ vi khuẩn trên chanh dây

Triệu chứng bệnh: Có triệu chứng tương tự như bệnh đốm dầu, thường xuất hiện cùng hoặc sau khi cây bị đốm dầu.

Biện pháp quản lý và phòng trừ bệnh: Tương tự như bệnh đốm dầu

BỆNH HẠI DO NẤM TRÊN CÂY CHANH DÂY

Bệnh đốm nâu do nấm Alternaria passiflorae

Bệnh đốm nâu do nấm trên cây chanh dây
Bệnh đốm nâu do nấm trên cây chanh dây

Triệu chứng bệnh: Bệnh thường xuất hiện vào mùa xuân và đầu mùa hè. Khi cây gặp những cơn mưa đầu mùa và ra lá non.

  • Trên lá: Ban đầu xuất hiện những đốm nhỏ màu nâu, sau đó lan rộng thành đốm lớn hơn, hình dạng không cố định, tâm màu sáng.
  • Trên thân: Bệnh biểu hiện bằng những vệt thon dài màu nâu đen, vị trí gần nách lá hoặc gần gân lá. Một thời gian sau vết bệnh sẽ lan dần ra và bao quanh thân cây, phần ngọn bên trên sẽ bị héo, và chết dần
  • Trên quả: Ban đầu xuất hiện những chấm rất nhỏ như đầu mũi kim, sau lớn dần thành những đốm tròn lõm ở giữa và có tâm màu nâu. Vỏ quả dần dần nhăn nheo, teo nhỏ rồi rụng
  • Thuốc phòng trị: Donacol 700WP hoặc Ridomil Gold 68WG.

Thu hoạch và bảo quản chanh dây

Tùy vào tốc độ sinh trưởng của cây, sau 3-6 tháng cây bắt đầu ra hoa đậu quả. Từ lúc đậu quả đến khi thu hoạch là khoảng 3 tháng.

Bắt đầu thu hoạch khi quả bắt đầu chuyển sang màu hồng, tím nhạt (Với giống chanh dây tím). Nên thu hoạch đồng loạt khi tỷ lệ trái chín trên 70%. Giúp năng suất vụ sau ổn định hơn.

Hãy liên hệ hay ZALO 0944099345 (Mr. Thông)  để được tư vấn miễn phí.

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

CHAT ZALO
GỌI MUA HÀNG